in

Grad u Austriji do kojeg je stigla SRPSKA KONJICA! Ostala samo spomen ploča kao uspomena (FOTO)

“Dovde i ne dalje su stigli srpski konjanici 1919. godine”, sa ovim natpisom osvanuo je spomenik postavljen pre 90 godina kod hotela “Karantija” u Vrbi na Koruški (Velden am Wörthersee u današnjoj Austriji).

Ovaj spomenik vid je svojevrsnog podsetnika na konflikt Slovenije i Austrije oko pomenute pokrajine, ali i na junaštvo koje su oslobođeni Srbi pokazali kao dobrovoljci u ovoj postratnoj borbi, na strani bratske države.

Malo je poznata činjenica da su brojni srpski vojnici, oslobođeni ratnog zarobljeništva, nedugo nakon završetka Prvog svetskog rata, uplovili u nove borbe i to, ni manje ni više, nego za teritorijalni posed slovenačke države.

Dobrovoljcima iz redova srpske vojske mogu se pridati najveće zasluge za uspešne ofanzivne napade na posede pod nemačkom vlašću. U duhu bratstva i jedinstva, ne marivši za sopstvene živote, srpski vojnici smelo su jurišali iz prvih redova oslobodilačkih četa.

Dok je završetakom Prvog svetskog rata širom planete zavladao mir, u koruškoj pokrajini tinjao je konflikt između Austrije i Slovenije.

U to vreme, Koruška pokrajina bila je mahom naseljena Slovencima, a u maju 1919. godine, posle poraza u aprilu, preduzeta je velika ofanziva, gde su se trupama priključile i jedinice regularne srpske vojske. Pomoć se sastojala od tri puka redovne srpske vojske, a ove jedinice su brzo požnjele uspeh.

Komandujući srpske vojske, tokom pohoda na Korušku, bili su iskusni srpski oficiri. Pukovnik Dobroslav Milenković komandovao je jezerskim odredom, sačinjenim od 4.200 srpskih vojnika, konjice i 23 topa.

Potpukovnik Sava Tripković vodio je ljubeljski odred, dok je u koroškom odredu glavnokomandujući bio pukovnik Ljubomir Marić, sa 3.200 vojnika i 32 topa. Vojsci su priključena dva eskadrona srpske konjice, kao i baterija srpske artiljerije.

Oko 1.000 Slovenaca sa osam topova našli su se u jedinicama, dok je jedini slovenački komandant bio general Majster, predvodivši labodski odred sačinjen od 2.000 vojnika i 14 topova.

Ipak, na iznenađenje svih, samo godinu dana kasnije, 10. oktobra 1920. godine, većina mnogobrojnijeg slovenačkog stanovništva Koruške odlučila je, putem referenduma, da ova pokrajina ostane u Austriji.

“Koruški plebiscit” održan je 1920. godine, nakon sporazuma u Sen Žermenu 1919. godine, kako bi se mirnim putem odlučilo o daljoj sudbini koruške pokrajine. Rezultati glasanja na referendumu pokazali su da su, ne samo Nemci, već i Slovenci, glasali za pripadnost koruške pokrajine Austriji.